Grafik Tasarım Tarihine Kısa Bir Bakış

Grafik tasarım ile ilgili her önüne gelen hoca kesilip, ders vermeye başlayınca, “tamam artık” dedim “bu işe el atmam lazım.” İşi bilmeyenler bir şeyler anlatıyor ve insanlar saçma sapan şeyler öğreniyorlar. Elimi taşın altına sokmaya karar verdim. Tasarım derslerine başlamadan önce, özellikle tasarımın tarihi, gelişimi, tarzlar, baskı, baskı öncesi ve sonrası gibi bazı bilgileri anlatmak daha mantıklı. Çünkü insanlar bunları bilmeden “Photoshop Öğreniyoruz #12” videolarıyla bu işe girişince sıkıntılı bir süreç doğuyor.

O yüzden en güzel yolu izleyerek, önce bazı temel şeyleri anlatacağım video ve fotoğraflarla da destekleyeceğim. Hazırsanız grafiğin ve grafik tasarımın tarihiyle başlayalım.

Grafiğin Tarihi

Grafik tasarım aslında dünyanın en eski uğraşlarından biridir. İnsanlıkla ilgili ulaşabildiğimiz en eski kalıntı kalıntılardan biri, Arjantin’de Eller Mağarası’nda bulunan ve yaklaşık 13.000 yıl önce yapılmış olan el izleridir. Neden yapıldığı ile ilgili bir şey bilemesek de duvarlardaki bu el izleri 13.000 yıl önce yapılmış ilk grafik örneklerindendir.

BURDAYIZ!

Bu ilk grafik örneklerinden sonra MÖ 4000 yılında yazı sistemi geliştirilene kadar insanlar yalnızca grafikle ve resimlerle kendilerini ifade etmişlerdir. Yani kısacası grafik tasarım yazıdan çok daha eski, hatta insanlığın belki de ilk kendini ifade biçimidir.

Grafik, uzun bir süre sanatla iç içe olsa da bugün bildiğimiz anlamda grafik matbaanın icadından sonra gelişmeye başlamıştır. Gazete ve dergilerin yaygınlaşması ile birlikte önemi artan reklamların ilk örneklerinde fotoğraflar değil gravürler kullanılıyordu. Bu gravürleri hazırlayan kişiler grafiker değil ressamlardı. Bu sebepten, reklamlar, bugün aşina olduğumuz anlamda bir grafik yapısı değil, daha resime yakın sanatsal bir yapıya sahiptiler. Fakat matbaanın ve özellikle fotoğrafın geliştirilmesinden sonra tipografi daha ön plana çıkmış ve afiş ve ilanların resimden ayrılarak aşka bir tasarım dalı haline gelmesine yol açmıştır.

Sonrasında Avrupa’da açılan grafik tasarım okullarıyla (özellikle Bauhaus) bu uğraşı diye adlandırdığımız işlem daha profesyonel hale geldi ve gelişimini hızlandırdı. Eskisi gibi sanatsal grafiklerden ziyade, daha kolay anlaşılabilir, hızlı okunabilir, sade bir hale geldi.

Grafik tasarım ile ilişkili alanlar

Aşağıda aklıma gelen alanları (eksik varsa iletin) liste halinde yazdım. Sırası geldiğinde hepsine teker teker, mümkün olduğunca ayrı ayrı değineceğim.

Tipografi
İllüstrasyon
Karikatür
Serigrafi
Gravür, Klişe, Trio
Afiş, Bilboard, Branda, Pano
Dizgi Kitap Tasarımı
Ambalaj Tasarımı
Stant Tasarımı
Web Tasarımı (Arayüz Tasarımı)
İnteraktif Tasarım
Animasyon 3D Tasarım
Fotoğrafçılık
Kurumsal kimlik

Ünvan meselesi

Şunu belirtmem gerekiyor; eğer bu mesleği yapacaksanız ünvanınız ne olacak? İnanın bana karşılaşacağınız en büyük sorunlardan biri budur. Saçma sapan bir şekilde sektör içerisinde, özellikle çalışanlar arasında anlamsız bir ünvan ayrımı ortaya çıkmış; Grafiker ve grafik tasarımcı.

Sektörel anlamlarına göre;
Grafiker; Fakültelerin ilgili bölümlerinden mezun olmamış, kendi kendini yetiştirmiş ya da bir şekilde biri tarafından yetiştirilmiş kimse.

Grafik tasarımcı: Fakültelerin ilgili bölümlerinden mezun (tercihen grafik tasarım) diploma sahibi kimse.

Gerçek anlamları;
Bir mesajı iletmek, bir görseli geliştirmek veya bir düşünceyi görselleştirmek için metnin ve görsellerin algılanabilir ve görülebilir bir düzlemde, iki boyutlu veya üç boyutlu olarak organize eden kişiye grafiker ya da grafik tasarımcı denir. Aralarındaki yegane fark dilimize “grafiker”in Almanca’dan, grafik “tasarımcı”nın İngilizce’den geçmiş olmasıdır.

Yorumlar

yorum

Şunu Dene

ui tasarımında tipografi

UI Tasarımında Tipografi – Bölüm 1

UI Tasarımı: Tipografi Tipografinin, UI tasarımında zor kısımlardan biri olduğunu söylemek yanlış olmaz. Tipografi çok …